Mijn vorige tuin

Vandaag mocht ik uit de handen van Nelleke Brandenbarg een mooi boekje ontvangen: Nellestein - 30 jaar Nutstuinen. Ik meldde al eerder dat ik bij dit feestje aanwezig zou zijn en dat er een paar van mijn gedichten in het boekje zouden komen.

Ik heb precies tien jaar in een flat in Nellestein (Amsterdam Zuidoost, aan de Gaasperplas) gewoond. Het gebruik van een nutstuintje voegde veel toe aan mijn woonplezier. Ik verlangde steeds meer naar een huisje op de begane grond, met een eigen tuintje. Die wens werd vervuld en sinds 2008 woon ik in Tuindorp Oostzaan (Amsterdam Noord). In die twee jaar voel ik me al erg verbonden met mijn woonomgeving, maar vandaag ging ik weer even terug naar een plek waar ik tien jaar gewoond en getuinierd heb. Ik kon het dan ook niet laten om nog naar dat kleine stukje grond te kijken, waar bijvoorbeeld onderstaand gedicht ontstaan is. Iemand anders geniet nu van dat stukje, maar er staan nog steeds plantjes, die ik erin gezet heb. Het boekje is een gevarieerd geheel aan foto's, verhalen, gedichten en recepten, allemaal geïnspireerd door die omgeving.



Bij mij in de tuin

Het is een pervers geheimpje
dat ik u vandaag verklap
ik weet niet wat ik liever ruik
de franse geur van lavendel
of de meur van natte compost

Kwakoe waait langs mijn oren
de heermoes is niet te geloven

Ik buk en trek de aardbei heeft
het op mijn been gemunt of
kriebelt daar een mug? graag
zou ik het loeder doodslaan
maar ooit was zij mijn moeder

(augustus 2004)

Reisverslag (20 minuten)

Van van der Pek naar Tuindorp

Verhalenslingers, pompoensoep en
pofkastanjes zetten de dichtklier open.
Op de Klaprozenweg – is dit afgesproken?
twee volle Lidl tassen, twee van Appie,
een grote Dirk op bagagedrager

Geel, blauw, rood
een karavaan van concurrenten
puft grommend verder

Ik ben de beroerdste niet
blaas het stoplicht op groen
nader Tuindorp

In de Grote Beer worden uit-
stekende bomen afgezaagd
een monsterlijk apparaat schraapt,
spuugt asfalt over zijn schouder

26 oktober 2009

Schrijven, alleen en met anderen

Floor Buschenhenke, een andere dichteres uit Amsterdam Noord (die ook workshops geeft) raadde mij het boek "Writing alone and with others" van Pat Schneider aan. Het bestaat al sinds 2003, maar ik kende het nog niet. Het behelst de zogenaamde 'Amherst methode' voor schrijfonderwijs. Ik heb het boek meteen besteld en ben er in begonnen. Wat een verademing!

De methode staat haaks op de manier van leren die ik in een andere cursus tegenkwam. Ik voelde me daar het slachtoffer van genadeloze kritiek, die met veel plezier en de botte bijl uitgedeeld werd. Dergelijke kritiek ben ik in het verleden ook als kunststudent tegengekomen. Een opvatting van leren is studenten 'hard' maken. Zoals een docent schilderen zei: "Later krijg je nog veel hardere kritiek te verduren". Misschien werkt deze methode voor sommigen, maar niet voor mij. En ik weet zeker dat vele gevoelige en fijn-/kunstzinnige zielen hiermee nodeloos gekwetst en ontmoedigd worden.

Wat een klein of groot mens ook leert, het is veel belangrijker om het goede te benadrukken en aan te moedigen; degene die iets leert op zijn/haar unieke kracht en kenmerken te wijzen; naast iemand te staan in het proces van ontdekken, experimenteren en creëren. Een basisprincipe uit de psychologie leert dat belonen vele malen beter werkt dan straffen. Met belonen bedoel ik in dit verband aanmoedigen, met straffen: afkraken. Ik kan hier nog wel een tijdje doorgaan over dit stokpaardje van me, maar ik houd het stukje blog-kort. Het boek van Schneider geeft hierover vele voorbeelden en handvatten.

Nu ik er zo mee bezig ben, merk ik dat 'leren' een belangrijk thema vormt voor mij. Niet alleen in mijn poëzie (zie 'Woorden leren' van 18 juli), maar ook in mijn loopbaan. Niet zo vreemd, aangezien ik vroeger altijd al 'juf' wilde worden en me steeds heb bezig heb gehouden met allerlei vormen van begeleiding, coaching en lesgeven. Nu ik Schneiders boek aan het lezen ben, komen er meer 'leerervaringen' opborrelen. Er zijn al twee gedichten in de maak hierover, maar ik heb me (mede op advies van Schneider) voorgenomen om gedichten wat langer te laten liggen en rijpen, voordat ik ze publiceer. Daar worden ze vast beter door.

Met doekjes door het huishouden vliegen

Wil ik ook kunnen

Geef hen een gevel en ze tuimelen er
ongehinderd tegenop - ergens moet dat
zijn begonnen met een slecht geweten
wild op de hielen of erachteraan
en zijn verplaatst naar verlaten
fabrieksterreinen met bakstenen torens
betonnen schoolgebouwen, hekken
als klimrekken in plaats van belemmeringen

Raamgaten staren leeg uit Russische woonkazernes
blinde muren links en rechts moeiteloos omhoog
mijn jaloerse ijsbeer wil ook
naar een volgend bouwsel springen
zonder schaafwonden – hindernissen
zitten in je hoofd weet je

De uitsteeksels aan de lemen moskee
van Djenné lijken heerlijke handvatten
een lantaarnpaal in Berlijn is rustpunt

Heb je dat, cameraman?

Ze hollen verder en springen naar Pluto
die geen planeet meer mag heten
welja haal het hele heelal er maar bij

Ik gaap naar dat apenkooien en doe
waarin ik gedrild ben met doekjes
door het huishouden vliegen dan ga ik
de obstakels van de taal te lijf
blijf poetsen en springen met het
gevleugelde paard in mijn kielzog

25 - 27 juli 2009

In de put

Akeren

Iedere dichter heeft zijn eigen emmertje
aan een vraagteken laat ik het zinken
richting bodemcultuur -wel, ik weet niet
wat zich daar ophoudt

Klassiek hout met ijzeren banden
mijn haar gespoeld met water
uit een gescheurde plastic beker

Een restant druppels
van een gebroken wolk
lost kleibodem op

Klonk doet mijn vat, klonk
schraapt modderklonten op
alles zit er ongezuiverd in

24 juli 2009



NB: bij het zoeken naar een afbeelding bij dit gedicht, stuitte ik op een onlangs overleden stadsdichter (van Hoorn). Zijn pseudoniem was Cornelis Putemmer, zijn echte naam Kees Aker

Het giet betekenis

Coming up! Coming up!

Eerst komt er niets: een kalme
zee van zinloze woorden:
wachtkamer snottebel duimwrat
stikstof schaamrood bekertje plas

“Hij wordt zwart en zal er over
twee weken afvallen” regent
het loodrecht losse zinnen
op de plas – niet erg diep
komt er echt niets?

Er moet, er zal iets komen! Geborrel:
het kind van monster en oceaan breekt
eindelijk door bruisende schuimlagen heen
en vliegt voor mijn ogen naar de zon

De hemel bewolkt
het giet betekenis
in de zee van taal

23 juli 2009



Pegasus - Ethiopië 1350 (Wikipedia)